Njė ndėr krijimtaritė mė tė
lėvruara tė letėrsisė shqiptare, ėshtė edhe POEZIA. Gjini e letėrsisė ku
bota e brendshme, ndjenjat mė sublime, frymėzimi hyjnor... shprehen
pėrmes shkronjave tė cilat krijojnė vargje... vargjet, pastaj, shpalosin
mendime, mendimet krijojnė energji, energjia ndez dritat e dijės, rrezet e
artė tė sė cilės i japin ngrohtėsi zemrės, mendjes dhe shpirtit, e me kėtė,
edhe kuptim dhuratės mė tė shtrenjtė, vetė jetės.
Qė nga Lekė Matrėnga e Pjetėr Budi, kjo energji nuk u ndalė asnjėherė sė
hedhuri farėn e dijės, duke e kultivuar atė me dashurinė mė tė ēiltėr nė
shpirtin e pastėr e fisnik tė popullit shqiptarė. Duke i mposhtur tė gjitha
sfidat e kohės, kjo frymė e shpirtit tė popullit, xixat e saja tė arta, si
njė pishtar i shpresės, u bartėn gojė mė gojė, mendje mė mendje, zemėr mė
zemėr... brez pas brezi... nga kokat mė tė ndritura tė kombit si: Naimi,
Ēajupi, Mjeda, Asdreni, Shiroka... pėr tė vazhduar tek Fishta, Konica, Noli,
Migjeni... e deri nė kohėn tonė, duke u kthyer ai pishtarė nė flakadan tė
pėrhershėm qė tashmė nuk ka forcė nė botė qė mund ta shuaj fuqinė e zjarrit
tė tij...
Dua ta falėnderoj nga zemra mikun tim dhe poetin e mirėnjohur,
ADEM ZAPLLUZHA,
qė me pėrkushtim tė jashtėzakonshėm, vizitorėve tė kėsaj faqeje, por edhe mė
gjerė, do tua prezantoj disa nga poetėt mė tė njohur tė kohės sonė, e me
kėtė, do e plotėsoj e pasuroj edhe mozaikun e mrekullueshėm tė letėrsisė
shqiptare.
(www.sa-kra.ch)

Pėrgatiti:
Adem ZAPLLUZHA
ANTOLOGJI E POEZISĖ MODERNE SHQIPE
BORA
ARLLATI
Hyrje
Lindi nė 18 janar 1996 nė qytetin e Gjakovės. Si fėmija i
parė nė familjen e saj, ajo ėshtė bijė e njė babai gjakovar dhe njė nėne nga
Elbasani / Shqipėria.
Bora hobi tė saj ka muzikėn dhe vallėzimin, por
talentin e vėrtetė e ka shfaqur nė letėrsi me krijime tė mrekullueshme nė
formėn e esesė dhe poezisė. Qė nė klasė tė parė, ajo botoi nė revistėn
Marigona tė shkollės Zekeria Rexha krijimin e parė me titull: Unė Bora
dhe bora e dimrit.
Ėshtė studente e letėrsisė nė Fakultetin
Filologjik tė Universitetit publik Fehmi Agani nė Gjakovė.
Vėllimi me poezi dhe filoprozaikė Pėrtej ėshtė
botimi i parė tė cilin autorja e re e botoi nė Maj tė vitit 2014 derisa
ishte maturante nė gjimnazin Hajdar Dushi. Ky libėr u promovua nė kuadėr
tė 50 - vjetorit Jubilar tė Mitingut tė Poezisė nė Gjakovė.
Krijimet e saj shquhen pėr peshė metaforike dhe
pjekurie.
Ėshtė laureuar me titullin: "Krijuesja e re nė
artin e poezisė" pėr vitin 2014 nga LNShPA "Pegasi - Albania". Nė Konkursin
letrar Dita Poetike Durrsake 2014 u nderua me Mirėnjohje.
Krijimet e saj janė prezantuar nė serinė
antologjike 12 vėllimesh Muzgu nė Tiranė si dhe janė botuar vazhdimisht nė
shtypin periodik.
TOKA IME
Shkel unė,
rrudhat e tua shkel,
zėrin tėnd e dua
dhe pėrkundem
si njė valle mbi ty.
Ti mė deh
princesha e dhimbjeve tė mia,
balta jote mė pėrkėdhel duart
sa herė pėrkulem mbi ty,
mė gjunjė tė puth pėr tė thėnė tė dua
aroma jote mė preh
o Tokė e bekuar !
Mė prek
kur bie nė krahėt e tua,
dhe plagėt ti ndjej,
derisa nė gjirin tėnd
njė ditė do tė kem pushuar
duke pritur ura qė lidhin udhėt
unė, e vetme
deri nė ekzistencėn tėnde, timen.
NĖ QAFĖN E MALIT
(Alpeve tė Shqipėrisė)
E pėrhumbur rrugėve tė jehonės,
shkėmbinjtė zemrėn ma ngritėn lart mbi re
nė ēast, ashtu si mali
dhe trupi im u dorėzua
nėn retė e bardha mbledhura nė vatėr.
Sa herė rreth kėtij pėrbindėshi guror,
mė ngjiten kujtimet
nė stinėt e veshura krejt ylber.
Mė vjen tė mbledh gjithė malin,
nė pėllėmbė ta mbaj
se me mua do tė ngjajė
faqet tona lehtė ti bashkojė.
Dhe sdo pendohesha kurrė !
Me dritėzėn ngjizur
ato bjeshkė ku puthin retė,
tė jenė njėsoj si mua.
Tė dashurojnė gjithė botėn
dhe bota tu thotė: Ju dua !
PA HARTĖ DHE PA BUSULL
Papritmas si shtegtare e re vura bast
pėr rrugicat e pashkelura tė shpirtit,
duke ēarė kaltėrsinė dhe gjuajtur retė,
nė stacionin e fundit nga ishin nisur.
Nuk kam njė hartė nė ekuipazhin tim,
ne lamė pas kohe njė ecje tė bujshme,
kanosej mendja e padisiplinuar,
dhe ca kujtime tė frikėsuara, tė plagosura.
Tė mbyllura me vite nė anijen e rrezikuar
nga rrufetė qė ulėrinin e dukeshin aq afėr,
larg sa vite drite tė largėt.
Pa hartė dhe busull
pa biletė dhe as itinerar,
fajtore e heshtur e pafajėsisė
numėron vijat e bardha nė kilometrazh.
Ēfarė zbulova nė tė vėrtetė ?
Nuk guxoj ti vė emėr,
me siguri do tė gaboj
si Kolombi nė kontinentin tjetėr !
SI QUHEM ?!
Kėrkoj tė hap portėn e mendjes
mes zhurmės sė pafundme hipokrite.
Kush jam ?
Shpirtin tim, thua, di ta njoh ?
Aty ku jeta mė solli natėn
pėr tė mė dhėnė ėndėrr tė re
pėr tė mė sjellė njė iluzion tė ri.
Kėshtu tė ngopem me veten,
tė harroj qė po plakem
dhe e di se shumė larg
melodia e flladit me ecjen e qetė
do mė ndjekė nga pas.
Por sdo mė vėrė faj
sepse ende nuk di pėrse jetoj
dhe pyes veten habitur,
si mund tė quhem nė kėtė botė pa emėr ?
Pėr tė mėsuar sido qė tė jetė
vetėm njė gjė me emėr tė thjeshtė:
E vėrtetė !
GURI
Ti nuk mposhtesh
as rrėnohesh lehtė,
bir i njė kokėfortėsie tė hidhur.
Pėrēmon tė dobėtit, tė parrugėt
sepse egėrsia tė mbjell trishtim
thėrrmimin e gjigandit kthen nė rėrė.
Nuk ka vend pa kėtė peshė,
tė ndarė me dhe.
E merr ēdo grimcė,
kthen nė copėza jete tė pathyeshme
si pronat e tė tjerėve.
Atij qė tė pėrkėdhel
i fal gjithė tokėn mbarė,
tė pėrzgjedhurėn mes vorbullės
e bėn tė fortė si veten,
tė palėndueshėm
nga kushdo qė e hedh
nė tė hirtėn dashuruar,
tė mbesė gur i pandėrtuar.
Si kopsht lėndine e papėrlyer gurėsh,
mbaj njė gur nė vend tė zemrės,
kacavarur nė shpresė,
bekuar nė pavdekėsi.
Pengesa nė tė cilėn rrėzohem,
ėshtė gur i gurosur
qė kėrkon tė gdhendet
nė qėndrueshmėri
Por vetėm malli
e thyen gurin qė hodha pas !
NJĖ PIKĖ SYRI
Botė e pikėsuar nė njė sy.
Brenda nė sy
lexoj pėrgjigjet e pyetjeve
tė syve tė mi.
U rrėzova nė rrugė.
Do kisha vdekur
po tė mos isha mbytur nga sytė.
E zėnė rob prej zėrit
u strehova nė sy.
Mund tė vdes goditur prej sysh.
Do doja qė edhe vdekja njė sy gjumė tė ish.
Bota ėshtė valltarja mė e mirė
kur vallėzon nė sytė e mi.
Gjatė varrimit mė lini jashtė vetėm sytė,
rigat e shiut roje tė syve nė ėndėrr janė.
Kur pėr sytė me ngashėrim
do tė qash tek rri nė gjunjė,
sytė e tu mbi varrin tim,
varri im nė sytė e tu.
Mė mbyti loti i tij
nė lojėra qerpiku e ndjell,
por kur mė zgjat dorėn
ndjej se mė zhyt edhe mė thellė.
Me sa mund e duroj kėtė dhimbje si burrė,
nė heshtje syri qahet me dėnesė.
Cili shikim ka mbetur etur
qė ky sy kėrkon ta bėjė lot ?!
Nė njėrin sy hyra e gjitha,
sa e cekėt mu duk bota
tė nesėrmen kur ditėn e re nisa!
ATA
Ajo, e qetė si aromė nate,
drita dukej se ia prishte magjinė.
Ai, si yll e pėrgjonte pas,
i lutej diellit tė mos kishte kthim.
Ata, fshiheshin nė ėndėrr
si donin agimet, mėngjeset me zhurmė
pėrqafuar deri nė vesėn e mėngjesit
kur puthjet i fikte aurorė e qiellit.
Si Hėna shpesh ndėrronin fytyrėn,
lusnin mėngjesin edhe pak tė vononte,
lodhur nga trillime historish
tė vetmin shpėtim tek nata kėrkonin.
Tė dy dashuruar nė ndjenjė
sa larg do tė ish takimi pėrballė,
nė ėndėrr por jo kurrė nė zgjim
si Dielli dhe Hėna
tė ndarė nga i njėjti mallkim,
qė afėr janė por larg dritėn kanė,
frymė nuk marrin
por fryma e tyre janė !
Dhe ja Dielli sonte preket nga Hėna
e gdhendur nė mijėra magji,
por tė gjitha digjen e shuhen tė fjetura,
Ai si Diell qė nga flakėt ka dalė,
Ajo, Hėnė qė nga ai merr zjarr !
|