Nė vargun e gjatė tė
dijetarėve tė shquar gjakovarė, hyn, pa dyshim, tėrė shkėlqim, edhe Ibrahim
Fehmiu.
Ibrahim Fehmiu ishte hoxhė, dijetar, njė nga mėsuesit
e parė, pishtar i arsimit kombėtar, burrė trim, guximtar, atdhetar, njė
shembėlltyrė pėr ēdo shqiptar...
Ibrahim Fehmiu lindi me 25 nėntor 1892, nė Gjakovė.
Rrjedh prej njė familje tregtare, por qė ishte e ndershme, arsimdashėse e
besimtare.
Mėsimet fillestare i kreu nė mejtepin e Xhamisė sė
Gėrēarėve, nė Gjakovė, pėr ti vazhduar nė mejtepin e Halil Efendisė.
Mėsuesi i parė i tij ishte Hafiz Ymer Guta, (1860-1963) njė hoxhė dijetar,
atdhetar e luftėtar, qė u pėrpoq tėrė jetėn pėr liri e bashkimin kombėtar.
Mėsimet e larta i vazhdoi nė Shkup, nė shkollėn e
njohur Dar-ul Mualiminė, ku pėrveē lėndėve fetare, aty mėsoheshin edhe
njohurit shkencore, pėr tu formuar si krijesė njerėzore...
Shkolla e Shkupit, Dar-ul Mualiminė ishte njė nga
shkollat mė me emėr nė tėrė rajonin, nė vitėt e fundit tė Perandorisė
Osmane. Nė kėtė shkollė mėsuan, u edukuan, u arsimuan shumė shqiptarė nga
Kosova, nė veēanti nga Gjakova.
Nga Gjakova nė kėtė shkollė, pėrveē Ibrahim Fehmiut,
kanė mėsuar edhe Imam Beqir Maloki , Nimon Feriz, Mulla Sadik Brovina, Baba
Qazim Bakalli etj., qė mė vonė shėrbyen si arsimtarė, hoxhallarė, baballarė,
tė gjithė atdhetarė, tė cilėt shėrbyen me pėrkushtim, me devotshmėri, nė
Gjakovė, Kosovė dhe Shqipėri...
Sipas kujtimeve tė Imam Beqir Malokit (1892-1985), tė
cilat i kam shėnuar nė banesėn e tij, nė Rromė, Itali, me 25 dhjetor 1972, :
Ibrahim Fehmiu ka qenė nxėnėsi mė i diciplinuem, mė i
zgjuem dhe mė i shquem nė shkollėn Dar-ul Mualiminė, pėr kėto cilėsi nga
Drejtoria e Shkollės ishte dekorue, kishte marrė mirėnjohje, ishte lavdue.
Kėshtu, Ibrahimi, qysh nė kohėn e Turkisė, ky djal, ia zbardhi fytyrėn jo
vetėm Gjakovės, Kosovės, por krejt Shqipnisė...
Imam Beqir Maloki, tregonte, se: Me Ibrahim Fehminė
kemi qenė shokė tė ngusht, tė pandamė, si me na pas bo njė nonė, ishin me
njė klasė, me njė bangė...
Pas diplomimit, nė vitin 1912, Ibrahim Fehmiu kthehet
nė Gjakovė, ku e fillon veprimtarinė e tij nė disa lėmi.
Kėshilli i Bashkėsisė Islame, i asaj kohe nė Gjakovė, e
cakton imam, hoxhė, mėsues e predikues nė Xhaminė e Gėrēarėve, aty ku ai i
kishte marrė njohurit e para nga mėsuesi i tij, Hafiz Ymer Guta.
Nė Xhaminė e Gėrēarėve, Ibrahim Fehmiu, pėrveē
detyrave fetare, zhvillonte edhe veprimtari kombėtare...
Kam njohur pleqė qė thoshnin: Gjuhėn shqipe me shkrue
e me knue e kemi mėsue nė xhami. Nė xhami, prej hoxhės, efenisė, Ibrahim
Fehmisė, kemi mėsue me i thonė Nonė Shqipnisė...!
Nė vitet 1912-1915, kur Gjakova, Kosova ishte pushtuar
prej Malit tė Zi e Sėrbisė, me i thėnė Nonė-Shqipnisė, nė kohėn e robėrisė
aq barbare, dėshmohet hapur fryma e tij atdhetare...!
Nė vitet 1916-1918, nė Kohėn e Austrisė gjatė Luftės
sė Parė Botėrore, Ibrahim Fehmiu iu pėrkushtue ēėshtjes edukativo-arsimore.
Nė vitin 1918, kur u themelue Mbretėria
Serbo-Kroate-Sllovene, qė pas dhjetė vjetėsh u shndėrrue nė Mbretėria e
Jugosllavisė, Ibrahim Fehmiu e shumė atdhetarė tė tjerė, u detyruan tė
largohen e ia mėsyen drejtė Shqipnisė...
Prej vitit 1918 deri nė vitin 1929, sa jetoi nė Shqipni,
Ibrahim Fehmiu nė shtetin e posa formuar shqiptar dha njė kontribut tė
ēmueshėm nė administratė dhe nė arsimimin dhe edukimin kombėtar...
Nė vitin 1929, njė vit pasi qė Shqipėria u shpallė
Mbretėri, Ibrahim Fehmiu kthehet nė Kosovė, atėherė nėn Jugosllavi dhe
vendoset nė Gjakovė.
Nė vendlindje, nė Gjakovė, kthehet i pėrmalluem, por
xhandarėt serbė tė krajlit menjėherė e arrestuen. Pasi u krye arrestimi,
filloi vuajtja, dėnimi, burgimi....
Pasi vuajti burgun prej vitit 1929-1931, nė Valevė,
menjėherė e internuen nė Sarajevė. Nė qytetin e Sarajevės, ku jetoi me
familje,deri nė vitin 1939, pėrveē katėr fėmijve qė kishte, tri ēika e njė
djalė, i lindėn tre djem, Bashkimi, Arsimi dhe Bekimi...
Nė vitin 1939 familjarisht shpėrngulėn nė Shkodėr, ku
jetuan deri nė vitin 1941, viti kur u shkatėrrue ish-Jugosllavia, nga
Gjermania...
Nė vitin 1941, Ibrahim Fehmiu me zonjėn Hedije e me
tetė fėmijė, nė Shkodėr lindi fėmija i tetė, ēikė, tė cilėn e emėroi
Luljetė, u kthyen nė Kosovė, u vendosėn nė Prizren, nė mė tė bukurin vend,
ku nė vitin 1878 ishte mbajtur i madhėrueshmi Kuvend....
Prej vitit 1941-1944, Ibrahim Fehmiu iu pėrkushtue,
sėrish, shkollės, arsimit, edukimit, si dikur, sepse siē thoshte, kėto janė
dritė, nur...
Pas vitit 1945, kur komunistėt e morrėn pushtetin, kur u
bashkuen partizanė e ēetnikė, Ibrahim Fehmiu, si shumė atdhetarė tjerė,
shikohej si armik...U dėnue si armik me njė proces politik... !
Ibrahim Fehmiu, veterani, pishtari i arsimit kombėtar,
me njė proces politik, u dėnue si armik e tradhtar...!
Pas burgut, Ibrahim Fehmiu nuk jetoi gjatė, me 19
dhetor 1951, nė Prizren, ndrroi jetė, kaloi nė jetėn e vėrtetė...Kaloi nė
jetėn e vėrtetė nė moshėn 59 vjeēare, duke mbetur shembėlltyrė pėr idealet
kombėtare...
Dita e varrimit tė tij nuk ishte ditė vajtimi apo ditė
zije, por ishte njė ditė frymėzimi, njė ditė krenarie...! Mijėra qytetarė
nga Prizreni, nga Gjakova, nga mbarė Kosova, e pėrcollėn xhenazėn e tij deri
nė xhami, ku u krye shėrbimi fetar, ndėrsa trupi i tij ishte i mbuluar me
flamurin kombėtar. Trupi i tij i mbuluar me flamurin kombėtar, deri nė
varreza u pėrcollė me nderime nga mijėra shqiptarė, pėr ti dėshmue hapur
pushtetmbajtėsve komunistė se kush ishte tradhtar e kush atdhetar...
Ky jetėshkrim i shkurtėr, kjo biografi, e paramendoj,
se do tė ketė mangėsi nėse nuk shėnohen emrat shqip tė tetė fėmijėve tė tij:
Besa, Shpresa, Afėrdita, Luljeta, Bashkimi, Arsimi,
Fatmiri dhe Bekimi.
Djali i madh, Bashkim Fehmiu ishte arkitekti i parė
shqiptar...
Prof.Arsim Fehmiu doajen i sportit kosovar...
Prof. Fatmir Fehmiu ekspert i sė Drejtės Kushtetuese
Aktori, Bekim Fehmiu i njohur nė botėn mbarė...
 |
|
Bashkim Ibrahim Fehmiu
Arkitekti i parė shqiptar |
|
Prof. Fatmir I. Fehmiu
Ekspert i sė Drejtės Kushtetuese |
 |
Bekim Ibrahim Fehmiu
Aktori mė i njohur shqiptar
|
Prof.Arsim I.Fehmiu - Doajen i
sportit kosovar,
nė zyrėn e kryetarin tė Kosovės
Dr. Fatmir Sejdiun, me delegacionin e Komitetit
Olimpik tė Kosovės... |
Poeti, filozofi, historiani, dramaturgu gjerman,
Friedrich Schiller, (1759-1805) tek Vdekja shkruen:
Nėse trupi vdes, emri i madh do tė jetojė gjithmonė.
Emri i madh i Ibrahim Fehmiut dhe vepra e tij do tė
jetojė nė pėrjetėsi...!
|