Njė ndėr krijimtaritė mė tė
lėvruara tė letėrsisė shqiptare, ėshtė edhe POEZIA. Gjini e letėrsisė ku
bota e brendshme, ndjenjat mė sublime, frymėzimi hyjnor... shprehen
pėrmes shkronjave tė cilat krijojnė vargje... vargjet, pastaj, shpalosin
mendime, mendimet krijojnė energji, energjia ndez dritat e dijės, rrezet e
artė tė sė cilės i japin ngrohtėsi zemrės, mendjes dhe shpirtit, e me kėtė,
edhe kuptim dhuratės mė tė shtrenjtė, vetė jetės.
Qė nga Lekė Matrėnga e Pjetėr Budi, kjo energji nuk u ndalė asnjėherė sė
hedhuri farėn e dijės, duke e kultivuar atė me dashurinė mė tė ēiltėr nė
shpirtin e pastėr e fisnik tė popullit shqiptarė. Duke i mposhtur tė gjitha
sfidat e kohės, kjo frymė e shpirtit tė popullit, xixat e saja tė arta, si
njė pishtar i shpresės, u bartėn gojė mė gojė, mendje mė mendje, zemėr mė
zemėr... brez pas brezi... nga kokat mė tė ndritura tė kombit si: Naimi,
Ēajupi, Mjeda, Asdreni, Shiroka... pėr tė vazhduar tek Fishta, Konica, Noli,
Migjeni... e deri nė kohėn tonė, duke u kthyer ai pishtarė nė flakadan tė
pėrhershėm qė tashmė nuk ka forcė nė botė qė mund ta shuaj fuqinė e zjarrit
tė tij...
Dua ta falėnderoj nga zemra mikun tim dhe poetin e mirėnjohur,
ADEM ZAPLLUZHA,
qė me pėrkushtim tė jashtėzakonshėm, vizitorėve tė kėsaj faqeje, por edhe mė
gjerė, do tua prezantoj disa nga poetėt mė tė njohur tė kohės sonė, e me
kėtė, do e plotėsoj e pasuroj edhe mozaikun e mrekullueshėm tė letėrsisė
shqiptare.
(www.sa-kra.ch)

Pėrgatiti:
Adem ZAPLLUZHA
ANTOLOGJI E POEZISĖ MODERNE SHQIPE
MIGENA
ARLLATI
Hyrje
Lindi nė Elbasan /Shqipėri nė 06.09.1974 nė njė familje me tradita qytetare
dhe arsimdashėse. Jeton nė qytetin e Gjakovės nė Kosovė qė prej 20 vjetėsh
me bashkėshortin dhe tre fėmijėt.
Studimet e larta i ndoqi nė Fakultetin Filologjik, dega
gjuhė-letėrsi nė Universitetin Aleksandėr Xhuvani, studimet e
Magjistraturės nė Qendrėn e Studimeve Albanologjike nė Tiranė, ndėrsa
aktualisht ėshtė nė vazhdim tė studimeve tė Doktoraturės.
Aktiviteti i saj paraprihet nga dhjetė vjet angazhimi nė
gazetarinė radiofonike, tė printuar dhe televizive ku ka marrė disa herė
ēmime.
Punon nė arsimin e mesėm si dhe ėshtė ligjėruese e gjuhėsisė nė
Universitetin Publik Fehmi Agani nė Gjakovė.
Prej kohėsh ka konfirmuar vullnetin ndaj hulumtimeve shkencore
nė gjuhėsi dhe albanologji duke marrė pjesė nė Konferenca tė ndryshme
shkencore tė organizuara nga Universiteti i Tiranės, Prishtinės, Tetovės,
Shkodrės, Elbasanit, Durrėsit, Vlorės, me prezantime nga fusha e
linguistikės.
Botimet:
Autorja deri tani ka botuar tre libra, ndėrsa ka nė proces pune tė katėrtin.
Vėllimin me poezi Mendime nė kornizė (2012), monografinė Lindur pėr tu
bėrė mjek (2013), botimi studimor Vėshtrim rreth shprehjeve frazeologjike
nė tė folmen e Gjakovės (2014).
Krijimet poetike tė saj janė prezantuar nė disa pėrmbledhje
Antologjike tė botuara nė Shqipėri, Kosovė, Maqedoni e Rumani. Po ashtu,
ėshtė redaktore dhe recensente e dhjetėra botimeve tė shkrimtarėve tė
ndryshėm.
Aktiviteti nė shoqėrinė civile:
Ėshtė Kryetare e degės sė Fondacionit Kulturor Mbarėkombėtar
Nermin Vlora Falaschi nė Gjakovė;
Anėtare e Lidhjes sė Shkrimtarėve tė Kosovės;
Anėtare e Institutit Alb-Shkenca me seli nė Tiranė, Prishtinė e
Shkup;
Anėtare e Shoqatės sė Intelektualėve Jakova nė Gjakovė.
Qytetare Nderi nė vendlindjen e saj, nė Elbasan, prill 2015
Bashkia Elbasan e shpalli znj. M. Arllati Qytetare Nderi me
Motivacionin: Pėr kontributin e shquar tė saj si gazetare, shkrimtare,
hulumtuese ndaj gjuhėsisė dhe albanologjisė, dhe njė personalitet i
shoqėrisė civile nė vend dhe diasporė.
Vendimi u miratua nė dt. 20 mars 2015 me votim tė hapur nga
Kėshilli Bashkiak.
VDEKJE INDIFERENCĖS
Iku edhe njė natė.
Dielli vrapon tė lindė
ndoshta paksa me vonesė.
Qė mbrėmė,
nė protokollet e tė Madhit
atij iu dha itinerari.
Me tė njėjtin shikim indiferent,
me tė njėjtėt flokė pėrvėlues,
arriti nė mes tė Kupės,
as qė vuri re mungesėn e njė luleje.
Mbase gjatė natės,
era,
kėmba e dikujt,
a kushedi kush,
e kėputi pėr vdekje.
Vdekje, indiferencės!
Thėrras deratje lart
nė kupė tė qiellit:
Vdekje indiferencės,
se sjam manekin
indiferencės ti bėj strehė.
Kam mish e gjak e kockė,
dhe ndjej,
se si damarėve tė mi
ka njė rrjedhė
qė jep e merr jetė,
pavarėsisht se fustanet
i vesh e i zhvesh vetė.
Ndaj
manekin sdua tė jem!
JETA IME POEZI
Jeta ime
si cigare digjesh nė kėto duar,
prushi i lehtė sa ndizet fiket
iluzione mė tymon papritur, pakujtuar
Dje isha unė
nė tė njėjtėn histori
kur rrugėt parakaloja
nji e nga nji
Sot jam po unė
historia ti,
jeta ime qė mė dhemb
veē tek dritė e syve tret
Nesėr kush do tė mbet
veē kėtyre vargjeve mbushur fletė ?
Me degė dafine vijnė tek unė
kurorė flokėsh rreth engjėjsh turmė
Poezia mėsuar nga Mehmeti,
vargu huazuar nga Podrimja,
magji kreshtash ilustruar nga Shkreli,
skaliten poetėt nė ėndrrat e mia
Jeta ime poezi
tjetėr ēmund tė pres nga ti?
Vdekjen shoh larg tek rri
shkarravis e shkruaj refren tė ri
Jeta ime degė ulliri
mbushur ėndrra e dėshira,
pėrplasur vitesh po me kėtė emėr
hedhur humnerash, dergjur lėndinash
Njė mal me brenga nė shpinė do ta hedh
endacakut tė parė eja me mua ti them,
monedhėn e fatit tė dy ta luajmė
shortin e kėsaj bote me shkelm ta gjuajmė
Njė ciu atje tej smė lė tė vazhdoj
lauresha dėgjon dhe kėngėn ndalon,
e bukura e shenjta poezi
fjalė e pashkruar mos shko nė harri!
UNĖ, PIANOJA JOTE
Merre me vete frymėzimin e qiellit
e mbi piano eja ulu sonte,
mos pusho sė rėni melodisė sonė,
kėngėn e dashurisė mjellmat tė vallėzojnė.
Pėrsėrite refrenin
edhe njėherė tingujt tė shpojnė qiellin,
mbushe nota pentagramin
solet mbi krahė tė dyve tna marrin.
Me timbrin e saj jetėn rilinde,
kompozo dashuri, dhimbje, grindje,
njė kėngė tė re fillo e shkruaj
unė muza jote deri nė tė aguar.
Kėtu pėrballė dremis unė, pianoja jote
qė gishtėrinjtė e prekin sa butė, sa fort
Zėri i saj mėngjesit lehtazi ledhaton
kur si fishkėllimė kanarine mė zgjon,
si luan i stepės herė-herė vėngėron
kur hijet ngarkuar natės pėrjeton.
Mbi tastierėn bardh e zi do flejmė sonte
tė etur, zhuritur, untuar e shkrumbuar
muzikojnė pėr ne tė gjithė Listėt e Bethovenėt
dashuria jonė, gjumin tutje harruar!
E PARA
E para ishte fjala.
Ne
e hėngrėm.
E pėr(punuam)typėm
nė manifaktura rrenash!
NJĖ JETĖ KRENARI!
Flamuri Kuq e Zi mbi arkivol sot paloset.
I kuq gjaku, i zi dheu
nga agu nė muzg nė gjysmė qiell dielli.
Bataretė e plumbave rėndė shpojnė retė,
plisat e djemve mbesin kryepėrpjetė.
Nė Iliridė, Kosovė, Shqipėri
njė minutė heshtje
njė jetė krenari!
Kumanovė, 21. 05. 2015
ANTI
E pinte duhanin gjyshi im
tymoste mbi mustaqet trashė-trashė,
ulur kėmbėkryq nė vatrėn e flaktė
me cigarishten shtatė pashė.
E pinte duhanin im atė
fjollat e hirta nė shtėllunga i rriteshin,
nga cigarja deri tek metalurgjiku
mushkėritė me vello ngjyrė zi do ti visheshin.
E pi duhanin edhe im shoq
me dy gishtat nė buzė shtrėngon cigare e heshtje,
re qortimesh sa herė i dėrgoj
fshihet nė tė nikotintės mjegull.
Po rritet si lis im bir,
me duart e mia shumė bekime ia dhashė,
por, nė fytyrė do tia ndez flakė
nėse erėn e duhanin nė rroba ia pashė!
|